Sterven

30 november 2013

Sterven is een droom over stoomtreinen die niet met noodremmen zijn uitgerust.

Lettergrepen

19 november 2013

Mijn nieuwe boek ‘Lettergrepen’, ondertitel ‘literaire notities’, staat op het punt uit te breken. Want het is niet alleen een boek. Het is een gecomprimeerde galaxie, een compressie. Het boek bestaat uit talloze grotere en kleinere elementen die zich om elkaar heen bewegen als manen, planeten en andere hemellichamen om een onzichtbare kern, die misschien wel een zwart gat is. Het is ondanks stof, gruis en versplintering een uitgezuiverd stelsel, want ik heb een derde naar een onbekende bestemming weggeblazen, een ander derde is uit eigen beweging van de stam weggebroken, als een tak die door de zwaarte van zijn vruchten is verrast. Van het originele script handhaaft zich een derde deel, dat nu meer ruimte heeft om uit te dijen. Misschien had het dat in zijn oorspronkelijke staat ook wel gedaan, maar zeker is dat mijn boek nu meer plaats heeft in het partiële heelal dat ik heb geboetseerd. Het is een geminderd universum, waarin de ruimte aan ruimte gewonnen heeft.

Gossowstrasse

13 november 2013

Vrienden, die Berlijn bezoeken, adviseer ik graag een verblijf in Ambiente, een eenvoudig maar degelijk, door Russen geëxploiteerd hotel in de kleine, rustige Gossowstrasse, een zijstraat van de Motzstrasse (Nabokov!), tussen Nollendorf- en Viktoria-Luise-Platz, in Schöneberg. En nu ontdek ik dat de ouders van Victor Klemperer, de auteur van het grandioze ‘Curriculum Vitae’, de kronikeur van zeventig jaar Duitsland (1880-1950) en de schrijver van een essay over het taalgebruik van het Derde Rijk (‘Lingua Tertii Imperii’ of LTI), daar nog hebben gewoond. Daarna trokken ze naar de Winterfeldtstrasse, een parallelstraat van de Hohenstaufenstrasse, waarin ik zelf heb gewoond.

Overmoed

11 november 2013

De vorige week ging bijna helemaal op aan het nalezen van de drukproef van mijn ‘Lettergrepen’, mijn ‘literaire notities’, die over een tweetal weken verschijnen. Op de duur kreeg ik de indruk dat zetfouten ontstaan door ernaar te zoeken, alleen daardoor. Maar een fout heb ik bewust laten staan, overtuigd als ik ben dat het perfecte werk duivelswerk is. En dat schrijf ik nu allemaal op in de hoop dat mijn oprechte knieval voor mijn valse bescheidenheid me niet als een schoolvoorbeeld van klassieke hybris wordt aangewreven.

Duivelsberg

10 november 2013

De Duivelsberg ligt in Grunewald. Het is niet eens een berg. De verhoging is een ruïne, overdekt met puin. Daarover aarde en gras. De ruïne is de restant van een nooit voltooide militaire academie uit de nazitijd. Het puin waarmee de ruïne is opgevuld, is afkomstig van Hitlers platgebombardeerde Germania. Vanuit de militaire academie had de uitbreiding van de oorlog gepland moeten worden, maar uiteindelijk werd ze de tombe waarin de dode stad onderdak zocht. Het ene puin was voor het andere voorbestemd. De schoot van de agressie had nog voldoende moederkoek om al die brokstukken te voeden. Het resultaat is stil en indrukwekkend. De Duivelsberg is de grafheuvel van een urbaan skelet. Je hoeft maar even met de neus van je schoen in de grond te boren, of je stoot op keramiek, bakeliet en andere motieven van menselijke oorsprong. De Duivelsberg is een antropogene heuvel. Dat klinkt heel humaan. De Amerikanen hebben er in de Koude Oorlog grote oren aan genaaid: de radars waarmee naar de hartslag van Stalin werd geluisterd. Nu zijn ook de oren doorboord, door de elementen gepiercet. De wind blaast erdoor, de regen druipt erin, de sneeuw hoopt er zich op, naast ook wat excrementen. Binnen heerst de vertrouwde historische hardhorigheid. De piek van de Duivelsberg is de ideale plek om ter plaatse te blijven trappelen.

Galilea

9 november 2013

‘Het proces’. Telkens als ik Kafka lees, heb ik het gevoel dat ik over het water kan lopen.

Woede

6 november 2013

Angela Merkel weigert om Snowden in Duitsland te horen, wat betekent dat ze haar eigen woede niet ernstig neemt.

Snowden in Moskou

3 november 2013

Vrijdag 1 november. Bundespressekonferenz Berlijn, persconferentie van Hans-Christian Ströbele en andere infobronnen.

-Wie waren op donderdag 31 oktober bij Edward Snowden?

H.C. Ströbele, groene volksvertegenwoordiger en twee Duitse journalisten. Ströbele, 74, is ook lid van het Duitse parlementaire controlecomité geheime diensten.

-Wat hadden de bezoekers meegebracht?

Doritos, waarop Snowden verlekkerd is, gekocht in een grootwarenhuis op Alexanderplatz in Berlijn. (De tomatensaus was wegens de te grote hoeveelheid op de luchthaven van Tegel in beslag genomen).

-Waar verbleven de bezoekers?

Moskou. Hotel Marco Polo, op 120 meter van de Vijvers van de Patriarchen.

-Wie haalde de bezoekers af?

Een grijze geblindeerde bestelwagen, chauffeur onbekend. De tocht door Moskou duurde precies 45 minuten. Langs de Amerikaanse ambassade. Grote huizenblokken. Vertrek donderdag 15.45, aankomst 16.30 u.

-Wie is permanent bij Snowden?

Sarah Harrison, Britse journaliste, beschermengel van de whistleblowers (Wikileaks).

-Hoe was de ontvangst?

Royaal. Gedekte tafel met wijn (wit en rood), wodka en andere sterke drank (onaangeroerd), vis, fruit.

-Wat zei Snowden?

Dat Ströbele de eerste politicus is die met hem contact heeft gezocht.

Hoe drukte Snowden zich uit?

-In jargon. Een mengsel van wiskundige formules en geheimediensttaal. Het aftappen van glasvezelkabels is ‘op iemands ruggengraat kloppen’.

-Welke boodschap hadden Snowdens bezoekers?

Dat het niet zal meevallen om hem in Duitsland asiel te geven.

-Waarop wilde Snowden niet antwoorden?

Op de vraag of alle Duitse politici in de VS verdacht zijn sedert de Duitse weigering om aan de Irakoorlog deel te nemen.

-Wat blijft onduidelijk?

De rol van Poetin.

-Wat vertelde Snowden verder?

Dat hijzelf geen greep heeft op de miljoenen documenten die nu in de virtuele ruimte gecodeerd liggen (en niet langer op 4 computers). De documenten kunnen wel door een select aantal journalisten geraadpleegd worden. Dat hij geen anti-Amerikaanse bedoelingen heeft, maar misdaden wil ophelderen. Dat hij voor een Duitse parlementaire commissie wil getuigen, liever in Duitsland dan in Moskou. Dat hij asiel wil in Duitsland of in een vergelijkbaar land.

-Wat heeft Snowden het meest te vrezen?

Liquidatie door een Amerikaanse drone (verklaard door ex-NSA-chef Michael Hayden).

-Welke waarborg heeft Ströbele dat hij in Moskou niet werd afgeluisterd?

Geen.

Paranoïcus

3 november 2013

In het Witte Huis zit een paranoïcus met een minderwaardigheidscomplex. Minderwaardigheidscomplex: meteen nadat hij in 2011 Osama Bin Laden had geliquideerd, belde hij G.W. Bush op om hem dat nieuws mee te delen. Een paranoïcus: zijn lievelingsserie is ‘Homeland’, de incarnatie van de achtervolgingswaan.

Congruentie

3 november 2013

‘Congruentie’ is de strijdkreet waarmee de vormen in dekking gaan.